Berichten

Laaggeletterdheid

Stappenplan aanpak laaggeletterdheid

Doel

Een leidraad om binnen de zorgorganisatie of -praktijk aan de slag te gaan met laaggeletterdheid bij patiënten.

Toelichting instrument

Het vijfstappenplan staat vol informatie en tips om structureel aandacht te besteden aan laaggeletterdheid bij patiënten. Een stappenplan met vijf thema’s:

  1. Strategie ontwikkelen;
  2. Bewustwording creëren;
  3. Signaleren en doorpakken;
  4. Communicatie aanpassen;
  5. Borgen in beleid.

De thema’s zijn stap voor stap te volgen, maar ook kunnen willekeurige stappen gekozen worden of naar eigen inzicht stappen combineren.

Doelgroep(en)

Zorgverleners
Beleidsmakers

Validatie en effectiviteit

Niet bekend

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Direct inzetbaar

Vorm

Stappenplan en format projectplan

Waar te vinden?

Kosten instrument

Gratis

Ontwikkeld door /contactpersoon

Organisaties die werken met methode / instrument

Niet bekend

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Niet bekend

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016

Toolkit / handreiking

Handleiding Zorgen voor Zelfzorg

Doel

Een handleiding voor zorggroepen en zorgverleners vol met concrete tips en praktijkervaringen voor de implementatie van persoonsgerichte zorg.

Toelichting instrument

De kernboodschap van Zorgen voor Zelfzorg luidt: leer van eerdere ervaringen, sluit aan bij wat patiënten belangrijk vinden en besteed veel aandacht aan leren in de praktijk.

In de handleiding leest u:

  • Waarom het voor patiënten, zorgverleners en zorggroepen zo belangrijk is om meer aandacht te besteden aan zelfzorg.
  • Hoe zorggroepen ervaringsdeskundige patiënten goed kunnen betrekken.
  • Hoe zorgverleners en zorggroepen meer aandacht kunnen besteden aan leren in de praktijk.
  • Hoe zorgverleners, zorggroepen en het onderwijs meer kunnen samenwerken en waarom dat belangrijk is voor zelfzorg.
  • Hoe zorggroepen met behulp van 10 concrete stappen in 4-6 maanden, samen met zorgverleners en patiënten, een goede start kunnen maken met een nieuwe aanpak voor de implementatie van persoonsgerichte zorg.

Doelgroep(en)

Zorgverleners
Beleidsmakers

Validatie en effectiviteit

Niet bekend

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Direct inzetbaar

Vorm

Handleiding,

Waar te vinden?

Handleiding Zorgen voor zelfzorg

Kosten instrument

Gratis

Ontwikkeld door /contactpersoon

  • In opdracht van ZonMw hebben de zorggroepen Eerstelijns Zorggroep Haaglanden (ELZHA), SGE uit Eindhoven en Zorggroep Almere en verschillende andere organisaties, samen met Vilans, Zelfzorg Ondersteund (ZO!) en InEen samengewerkt in de werkplaats zelfmanagement. De handleiding ‘Zorgen voor Zelfzorg’ is het eindproduct van deze werkplaats, die liep van augustus 2014 tot augustus 2015.
  • In het artikel ‘Duik niet meteen in oplossingen’ leest u hoe de werkplaats ‘Zelfmanagement in de praktijk’ aan de slag ging met zorgen voor zelfzorg.
  • Contactpersoon bij Vilans: Jeroen Havers

Organisaties die werken met methode / instrument

Niet bekend

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Niet bekend

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016

methode

5A model

Doel

Het 5A model is ontworpen om zorgverleners en zorgteams te helpen de zorg zodanig aan te passen dat zelfmanagementondersteuning integraal onderdeel is van de zorg voor chronisch zieken.

Toelichting instrument

  • Zelfmanagementondersteuning dient aandacht te besteden aan alle elementen van het leven met een chronische aandoening. Voor zorgverleners betekent dat zij aandacht geven aan drie gebieden:
    1. Leven met de ziekte; 2. Eigen aandeel in de zorg; 3. Organiseren zorg- en hulpbronnen;
  • Ondersteunen van zelfmanagement op een methodische manier kunnen vijf stappen gevolgd worden: Achterhalen, Adviseren, Afspreken, Assisteren en Arrangeren;
  • Het volgen van dit model resulteert in het individueel zorgplan. Deze beschrijft wat de patiënt gaat doen (het zelfmanagementdeel), en wat de zorgverlener gaat doen (het behandeldeel).

Doelgroep(en)

Zorgverleners

Validatie en effectiviteit

Niet bekend

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Scholing gewenst

Vorm

Model

Waar te vinden?

Kosten instrument

Gratis

Ontwikkeld door /contactpersoon

In het Chronic Care Model is zelfmanagementondersteuning integraal onderdeel van de zorg voor chronisch zieken en worden 5 essentiële elementen van zelfmanagementondersteuning
beschreven. Het ‘Five A’s model of Self-management Support’ van Glasgow (2002) is vertaald in het 5A model. Het 5A model is opgenomen in de Zorgmodule Zelfmanagement.

Organisaties die werken met methode / instrument

Niet bekend

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

— (volgt)

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016

stappenplan

Stappenplan zelfmanagementondersteuning

Doel

Een stappenplan om de zorgverlener/team te helpen om zelfmanagementondersteuning structureel in te bedden in het team en de zorg voor de patiënt. In tien stappen zet uw team zelfmanagement blijvend centraal.

Toelichting instrument

Aan de hand van de beschreven stappen in de brochure kan het team aan de slag en krijgt het team handvatten. Het stappenplan zelfmanagementondersteuning is opgebouwd uit drie delen en bestaat uit tien stappen.

  • Voorbereiding
    • Stap 1: U hebt een teamvisie op zelfmanagement ontwikkeld
    • Stap 2: U kent de aanwezige en te ontwikkelen competenties in uw team
    • Stap 3: U hebt afspraken gemaakt en taken verdeeld
    • Stap 4: U weet hoe u het individueel zorgplan inzet om zelfmanagement te bevorderen
    • Stap 5: U kent succesvolle methoden voor zelfmanagement en weet welke u gaat gebruiken
  • Uitvoering
    • Stap 6: Voorbereiden op het consult
    • Stap 7: De patiënt (meer) begeleiden tijdens het consult
    • Stap 8: Heldere afspraken na het consult
  • Evaluatie
    • Stap 9: Het bevorderen van zelfmanagement is geëvalueerd
    • Stap 10: Het teamplan is adequaat

Doelgroep(en)

Zorgverleners

Validatie en effectiviteit

Niet bekend

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Direct inzetbaar

Vorm

Brochure

Waar te vinden?

Ondersteun zelfmanagement van chronisch zieken

Kosten instrument

Gratis

Ontwikkeld door /contactpersoon

Vilans
Contactpersoon: Jeanny Engels

Organisaties die werken met methode / instrument

Niet bekend

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Niet bekend

 

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016

Toolkit / handreiking

Handreiking Zelfmanagement en beperkte gezondheidsvaardigheden

Doel

Aanbieden van een methodiek aan huisartsenpraktijken en gezondheidscentra t.b.v. een stapsgewijze aanpak om zelfmanagement bij mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden te bevorderen.

Toelichting instrument

De methodiek is beschreven in een handreiking. Deze bestaat uit 9 praktische stappen en een werkboek voor een teamplan. Hiermee kunnen (toekomstige) eerstelijns zorgverleners zelfmanagementondersteuning voor mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden stap voor stap organiseren. Naast veel praktische informatie staat de handreiking boordevol tips, verwijzingen naar hulpmiddelen, websites, verdieping en praktijkcases.

U kunt het document voor verschillende doeleinden gebruiken:

  • Als inkijkje in zelfmanagement en gezondheidsvaardigheden (deel 1).
  • Ter voorbereiding met je team, zoals voor het teamplan, het achterhalen doelgroep en inrichten wachtkamer (deel 2).
  • Als naslagwerk voor de route die de patiënt in je praktijk doorloopt met hulpmiddelen voor de voorbereiding op het consult, zelfmanagementondersteuning en tips voor goede gespreksvoering (deel 3).
  • Ter evaluatie met het team (deel 4).

Doelgroep(en)

Zorgverleners in de huisartspraktijk, zoals huisarts, praktijkondersteuner, praktijkassistente, diëtist en fysiotherapeut.

Validatie en effectiviteit

Niet bekend

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Direct inzetbaar

Vorm

Brochure – 50 pagina’s

Waar te vinden?

Op te vragen via het Kennisplein Chronische zorg

Kosten instrument

Gratis

Ontwikkeld door /contactpersoon

Vilans, patiënten, zorgverleners, Alliantie Gezondheidsvaardigheden en de NHG
Contactpersonen: Evianne Wijenberg of Jeanny Engels,

De methodiek is in de ‘testfase’. Op basis van de ervaringen wordt de methodiek verder aangescherpt.

Organisaties die werken met methode / instrument

Niet bekend

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Artikel uit de POH, Juni 2015  : Mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden, geen doorsnee patiënt

 

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016

Toolkit / handreiking

Toolkit Persoonsgerichte Zorg: Samen beslissen

Doel

De toolkit biedt de zorgverlener én patiënt handvatten voor het toepassen van persoonsgerichte zorg.

Toelichting instrument

Persoonsgerichte zorg helpt mensen met een chronische ziekte beter omgaan met hun aandoening. Niet de ziekte staat centraal, maar het functioneren en de leefstijl. Voor veel zorgverleners vraagt persoonsgerichte zorg (deels) om een andere manier van werken. De relatie tussen patiënt en zorgverlener verandert. Van de patiënt wordt een actievere rol verwacht, terwijl de zorgverlener steeds meer als coach fungeert. In deze toolkit vindt u enkele instrumenten die ondersteunend zijn aan dit proces.

  • Hoe in de praktijk te gebruiken:
    De toolkit bevat twee gesprekshandleidingen ‘Samen beslissen’ voor een persoonsgericht consult. Eén voor de eerstelijns zorgverlener en één voor de patiënt. Beide handleidingen hebben dezelfde gespreksopbouw en volgen de drie stappen die de kern vormen van persoonsgerichte zorg:
    1. Agenda bepalen
    2. Doelen en acties formuleren
    3. Vervolgstappen organiseren

Doelgroep(en)

Zorgverleners
Generiek

Validatie en effectiviteit

Niet bekend

Training / opleiding zorgverlener gewenst

direct inzetbaar

Vorm

Brochure / toolkit  met:
– Gesprekshandleiding voor eerstelijns zorgverleners
– Gesprekshandleiding voor patiënten
– Formulier doelen, acties en vervolgstappen

Waar te vinden?

Toolkit Persoonsgerichte Zorg

Kosten instrument

Gratis

Ontwikkeld door /contactpersoon

Vilans samen met experts, zorgverleners en patiënten.

Organisaties die werken met methode / instrument

Niet bekend

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Niet bekend

 

 Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016