Berichten

patientprofiel

Nationale Diabetes Challenge

Doel

Met ondersteuning van de Bas van de Goor Foundation (BvdGF) organiseren lokale zorgverleners – zoals huisartsen, praktijkondersteuners, fysiotherapeuten, diëtisten, diabetes- en wijkverpleegkundigen – wekelijks een wandeling voor mensen met diabetes.

Toelichting instrument

Met ondersteuning van de BvdGF organiseren lokale zorgverleners (zoals huisartsen, praktijkondersteuners, fysiotherapeuten, diëtisten, diabetes- en wijkverpleegkundigen) wekelijks een wandeling voor mensen met diabetes. Zo helpen ze hen op weg naar een gezonde leefstijl. In kleine stappen trainen de deelnemers, samen met hun zorgverlener, 16 tot 20 weken voor de Nationale Diabetes Challenge Week eind september.

Doelgroep(en)

Dit project richt zich in eerste instantie op mensen met diabetes, maar ook mensen zonder diabetes zijn van harte welkom.

Validatie en effectiviteit

Deelnemers worden gezonder, fitter en voelen zich mentaal beter na deelname aan de Nationale Diabetes Challenge, blijkt uit onderzoek.

Resultaten NDC 2016

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Er is geen aanvullende training nodig, de BvdGF organiseert in de aanloop naar de NDC landelijke informatie-avonden voor zorgverleners en geïnteresseerden.

Vorm

Gezamenlijke wandeltraining onder begeleiding van een professional (diëtist, praktijkondersteuner, huisarts)

Waar te vinden?

Nationale Diabetes Challenge

Kosten instrument

Geen

Ontwikkeld door /contactpersoon

Bas van de Goor Foundation

Contactpersoon: Jeroen Flim (jeroen@bvdgf.org)

Organisaties die werken met methode / instrument

Ruim 162 deelnemende locaties in 2017

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Het grootste succes was afgelopen jaren niet het aantal mensen dat meedeed, maar vooral het resultaat dat het wandelen deze mensen had opgeleverd, blijkt uit het onderzoek.

  • Buik- en heupomvang van deelnemers nam gemiddeld met meer dan 4 cm af.
  • Voor veel mensen werd de medicatie (drastisch) verminderd en soms zelfs stopgezet.
  • De deelnemers hadden heel veel plezier in het wandelen met een groep. Na de challenge gaven ze hun leven een hoger cijfer dan daarvoor. Van de mensen met verhoogd risico op een depressie had 59% dit na de challenge niet meer.
  • 88% van de mensen wandelt door na de challenge.

Resultaten NDC 2016

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: december 2017

patientprofiel

PROFILe

Doel

Aanbevelingen voor tailored care op basis van 4 tot  8 patiëntprofielen gebaseerd op ziektekenmerken (ziekteduur, ernst, comorbiditeit) en soci-demografische kenmerken (leeftijd, geslacht, opleiding).

Toelichting instrument

Op basis van literatuuronderzoek,  datamining, samenwerking met experts, patiënten data worden profielen opgesteld; profielen worden gevalideerd op basis van oordeel professionals en patiënten en zorgregistratiedata; discrete choice experiment wordt gebruikt om voorkeuren van patiënten per profiel voor onderdelen van zelfmanagement(ondersteuning) te bepalen.

Doelgroep(en)

Diabetes type 2

Validatie en effectiviteit

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Vorm

Waar te vinden?

Is nog niet beschikbaar.

Kosten instrument

Ontwikkeld door /contactpersoon

Universiteit van Maastricht , Dep. of Health Service Research; Prof. dr. Dirk Ruwaard; Prof. Nicolaas Schaper.
PROFILe is nog in ontwikkeling: Studie-design
Looptijd 2014-2018. Na ontwikkeling zal het werken met de patiëntprofielen getest worden in 8 huisartspraktijken in Limburg.
Contactpersoon: Dorijn Hertroijs: d.hertroijs@maastrichtuniversity.nl

Organisaties die werken met methode / instrument

Moet straks toepasbaar zijn binnen eerstelijns zorg.

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijgewerkt juli 2017: met informatie NIVEL ‘Inventarisatie meetinstrumenten zelfmanagementondersteuning’

groepsaanbod

Basiscursus ‘Leven met diabetes’ – DVN

Doel

Word wegwijs met diabetes type 2! Een cursus voor mensen met diabetes type 2 en hun partners, praktisch en boordevol tips die bijdragen aan voluit kunnen leven met diabetes en het versterken van de positie als patiënt.

Toelichting

  • De Cursus ‘Leven met Diabetes’ maakt deel uit van de ‘DiabetesSchool’ van Diabetesvereniging Nederland.
  • De ervaringen van anderen, gecombineerd met de inhoudelijke informatie, maken de cursus Leven met diabetes een boeiende en praktische cursus. Verschillende didactische werkvormen dagen de deelnemers uit na te denken over de eigen behandeling, leefstijl, voedingsgewoonten en acceptatie van de diabetes. Ook krijgt de deelnemers inzicht in de eigen gewoonten en gedrag door het maken van eenvoudige thuisopdrachten.
  • Betrokkenheid van professionals als huisarts, praktijkondersteuner, diabetesverpleegkundige, diëtiste.
  • Benodigde tijd: 3 bijeenkomsten van ongeveer 2,5 uur

De basismodule van de cursus voorziet in de basiskennis die nodig is voor het leven met diabetes rond de volgende thema’s:

  • Voeding
  • Beweging
  • Medicatiegebruik
  • Overeenkomsten en verschillen in behandelmethoden
  • Omgang met zorgverlener

Doelgroep(en)

Diabetes type 2
Voor leden Diabetesvereniging Nederland (DVN). , niet-leden DVN, partners en ouders met kinderen met diabetes type 2

Validatie en effectiviteit

Niet bekend

Training / opleiding zorgverlener gewenst

N.v.t.

Vorm

Cursus

Waar te vinden?

Kosten

Zie website DiabetesSchool van DVN: https://www.dvn.nl/diabetes/diabetesschool.

Ontwikkeld door /contactpersoon

De cursus is ontwikkeld door DVN met inbreng van Hogeschool Utrecht en zorgprofessionals.

Na de cursus ‘Leven met diabetes’ kunnen de deelnemers modules volgen in de eigen regio over de thema’s voeding, beweging, leefstijl, medicatie, zelfcontrole, complicaties en de zorgverlener. Dit aanbod wordt binnenkort (medio 2016) ook in de cursusagenda opgenomen. Deze modules zijn geschikt voor mensen met alle typen diabetes, hun partners en ouders met een kind met diabetes.

Organisaties die werken met methode / instrument

N.v.t.

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Niet bekend

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: maart 2016

Laaggeletterdheid

Health communicator

Doel

Met de Health Communicator kunnen patiënten in hun eigen taal het consult bij de zorgverlener voorbereiden. De zorgverlener gebruikt deze informatie om een gericht consult te voeren. Na afloop van het consult ontvangen patiënten via de Health Communicator informatie in hun eigen moedertaal.

Toelichting instrument

Een meertalig anamnese en video-voorlichtingssysteem, dat direct rapporteert aan HIS, KIS of ZIS. De Health Communicator vertaalt bestaande vragenlijsten en voorlichtingsmateriaal in de taal van de patiënt.

  • Hoe in de praktijk te gebruiken:
    Voorbereiding consult: voor aanvang van het consult wordt de patiënt verzocht een digitale vragenlijst in zijn of haar moedertaal in te vullen, met betrekking tot de hulpvraag. Deze vragenlijst kan zowel thuis als in de praktijk of kliniek worden ingevuld op de computer.
    Na het consult: de zorgverlener kan de patiënt via het Health Communicator netwerk voorzien van aanvullende informatie in de vorm van videomateriaal op maat (bv informatie uit Thuisarts.nl)
  • Vragen en antwoorden worden weergegeven in woord en in beeld waardoor Health Communicator ook door slechthorende, laaggeletterde of slechtziende patiënten gebruikt kan worden.
  • Er zijn verschillende pakketten: HA-pakket, POH-pakket, Diabetes / Astma/COPD/ Ouderen-pakket.

Doelgroep(en)

Volwassenen
Ouderen
Laaggeletterden
Niet-Nederlandstaligen
Zorgverleners

Validatie en effectiviteit

Niet bekend

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Instructie gewenst

Vorm

Multimediale digitale omgeving

Waar te vinden?

Nedtalk Nederland: Health Communicator

Kosten instrument

Niet bekend

Ontwikkeld door /contactpersoon

Ontwikkeld door Hans Nederhof, huisarts in Amsterdam en Ned-talk .

Organisaties die werken met methode / instrument

Gezondheidscentrum Banne Buiksloot in Amsterdam-Noord

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: maart 2016

methode

Pilot Leefstijlcoaching, individuele begeleiding en groepsbegeleiding

Doel

Een driejarige proef / pilot waarbij patiënten leefstijlcoaching krijgen aangeboden om chronische ziekten te voorkomen of te stabiliseren. De leefstijlcoach komt in beeld wanneer leefstijladviezen niet voldoende blijken en intensievere begeleiding nodig is.

Toelichting

Patiënten met (een hoog risico op) een chronische aandoening (diabetes, hart- en vaatziekten en obesitas) gerelateerd aan de leefstijl die extra begeleiding krijgen op het gebied van beweging en voeding. Het programma bestaat uit 8 groeps- en 4 individuele bijeenkomsten in een tijdsbestek van 32 weken (de groepsbijeenkomsten bestaan uit 10 – 12 personen en duren 1,5 uur). De aanpak is gericht op het stapsgewijs aanpassen van het leefpatroon en is gericht op een duurzamere verandering van gedrag en leefstijl. Deelnemers die hiermee niet voldoende geholpen zijn krijgen extra individuele sessies met de leefstijlcoach. De leefstijlcoach zal tevens een belangrijke rol spelen in de verbinding met het gemeentelijk sport- en beweegaanbod.

Doelgroep(en)

Diabetes type 2;
Hart-en vaatziekten;
Obesitas

Validatie en effectiviteit

De Academie voor Leefstijl en Gezondheid (AVLEG) en zorgverzekeraar CZ zijn deze driejarige proef in februari 2014 gestart. De pilot wordt wetenschappelijk geëvalueerd door o.a. Universiteit Maastricht. Naar aanleiding van de resultaten besluit de Nederlandse Zorg Autoriteit (NZA) of leefstijlcoaching een vaste plek krijgt in de basisverzekering.

De doelstelling van deze studie is om de implementatie van de HBO-opgeleide leefstijlcoach als regievoerder binnen de Gecombineerde Leefstijlinterventie te monitoren in termen van proces (instroom, kwaliteit, barrières, compliance, competenties, patiënttevredenheid) en effect (motivatieverandering, gedragsverandering, verandering in lichaamssamenstelling, kwaliteit van leven).

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Opleiding tot leefstijlcoach gewenst.

Vorm

Pilot in drie regio’s

Waar te vinden?

Kosten instrument

Niet bekend

Ontwikkeld door /contactpersoon

De Academie voor Leefstijl en Gezondheid (AVLEG) en zorgverzekeraar CZ.

Organisaties die werken met methode / instrument

In de regio Oosterhout (Zorggroep ZORROO) en Parkstad (Zorggroep HOZL) richt de leefstijlcoach zich op volwassenen met (een hoog risico op) chronische aandoeningen. In Den Bosch richt de leefstijlcoach zich op kinderen tot 18 jaar met fors overgewicht en obesitas.

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Niet bekend.

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: maart 2016

groepsaanbod

Zelfzorgcursus ‘Geen woorden maar daden’ – ‘Beyond good intentions’ – ‘Mijn diabetes en ik’

Doel

Zelfzorgcursus voor mensen met diabetes: Een theoretisch gestuurde interventie die patiënten stapsgewijs ondersteunt in het vertalen van hun goede voornemens in concreet gedrag. Door patiënten proactief te maken en hun vaardigheden zoals doelen stellen, plannen maken en evaluatie aan te leren, worden patiënten gestimuleerd hun zelfzorg zelfstandig en actief vorm te geven en vol te houden.

Toelichting

Een speciaal hiervoor getrainde zorgverlener geeft de cursus ‘Geen woorden maar daden’, die bestaat uit een combinatie van twee individuele consulten (1 uur) en vier groepsbijeenkomsten (2 uur). Tijdens de cursus behandelt de zorgverlener de hoofdthema’s van een goede zelfzorg. Deelnemers bekijken gezamenlijk waarom leefregels belangrijk zijn, en aan de hand van het vijfstappenplan leren de deelnemers hoe ze die kunnen inpassen in hun dagelijks leven, rekening houdend met hun specifieke mogelijkheden en beperkingen.

Training gebaseerd op het 5 stappenplan: 1. Doel stellen; 2. doel verkennen; 3. inschatting situatie; 4. Actie; 5. Evaluatie

Doelgroep(en)

Diabetes type 2

Validatie en effectiviteit

Begin 2014 is het UMC Utrecht in samenwerking met GGZ psycholoog Anita Veltink een onderzoek gestart naar de langere termijneffecten van de cursus ‘Beyond Good Intentions’. Na 9 maanden is de cursus bewezen effectief, nu worden de effecten na 2,5 jaar onderzocht.

B. Thoolen et al: Beyond Good Intentions: the development and evaluation of a proactive self-management course for patients recently diagnosed with Type 2 diabetes

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Scholing gewenst

Vorm

Cursus / groepsbijeenkomst, in de praktijk bekend onder verschillende titels.

Waar te vinden?

De Ondernemende Huisarts biedt de zelfzorgcursus ‘Mijn diabetes en ik’ aan..

Kosten instrument

Niet bekend

Ontwikkeld door /contactpersoon

Beyond good intentions: Thoolen, B.J., Ridder, D. de, Bensing, J., Gorter, K., Rutten, G.

Organisaties die werken met methode / instrument

  • Zorggroep De Ondernemende Huisarts biedt de zelfzorgcursus ‘Mijn diabetes en ik’ aan.
  • Meer informatie via DOH Zorggroep: Nathalie Eikelenboom, stafmedewerker zelfmanagement en eHealth

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Artikel: Van willen naar kunnen: succesvolle zelfzorg bij diabetes, Tijdschrift voor praktijkondersteuning 2008, nummer 4:97-101

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016

communicatie

Filmpjes over een effectief persoonsgericht consult

Doel

Drie korte filmpjes voor zorgverleners over het voeren van een effectief persoonsgericht consult.

Toelichting

Drie filmpjes in totaal ongeveer 15 minuten: Een voorbeeld situatie tussen een diabetespatiënt en een huisarts:

  • Deel 1: ‘thuis’;
  • Deel 2: ‘in de spreekkamer’;
  • Deel 3: ‘na het consult’.

Een goede voorbereiding van de zorgverlener en de patiënt, het samen bepalen van de gespreksonderwerpen en andere kenmerken van persoonsgerichte zorg komen aan bod.

Doelgroep(en)

Zorgverleners

Validatie en effectiviteit

Niet bekend

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Direct inzetbaar

Vorm

Video

Waar te vinden?

Filmpjes effectief persoonsgericht consult

Kosten instrument

Gratis

Ontwikkeld door /contactpersoon

Vilans

Organisaties die werken met methode / instrument

Niet bekend

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Niet bekend

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016

Toolkit / handreiking

Handboek organisatie patiëntbijeenkomsten

Doel

Dit handboek bevat aanbevelingen en handvatten voor het organiseren van patiëntbijeenkomsten voor mensen met diabetes type 2 en partners om hen te motiveren de regie te nemen in hun zorgproces.

Toelichting instrument

Het handboek is chronologisch ingedeeld.

  • Beschrijving van de eerste, oriënterende fase;
  • Beschrijving van het organiseren en voorbereiden van de bijeenkomsten;
  • Beschrijving van de bijeenkomsten zelf en
  • Evaluatie en afronding.

Elk hoofdstuk wordt afgesloten met praktische tips. Het is een verslag van ervaringen, indrukken en ideeën die zijn opgedaan met de pilotbijeenkomsten.

Doelgroep(en)

Zorgverleners
Patiëntvertegenwoordigers

Validatie en effectiviteit

Niet bekend

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Direct inzetbaar

Vorm

Handboek, 35 blz

Waar te vinden?

Handboek organisatie patiëntbijeenkomsten
De projectwebsite, waar naar verwezen wordt voor de bijlagen, is niet meer actief.

Kosten instrument

Gratis

Ontwikkeld door /contactpersoon

Diabetes Vereniging Nederland en Nationaal Actieprogramma Diabetes (2013)

Organisaties die werken met methode / instrument

Niet bekend

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Niet bekend

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016

individueel aanbod

POH 5 minuten info-app

Doel

Een educatietool (5minuteninfo) waarmee de patiënt de mogelijkheid heeft om vanuit huis via internet op speelse wijze informatie over zijn chronische aandoening te ontvangen en zo om te leren gaan met zijn aandoening.

Toelichting instrument

Het is een educatietool waarbij de informatie wordt aangeboden in blokjes van 5 minuten. Deze blokjes bevatten tekst, beelden en mondelinge toelichting. Het POH 5minuten-infosysteem biedt de praktijkondersteuner de kans om te zien welke educatie doorlopen is.

  • Hoe in de praktijk te gebruiken:
    De POH kan voorafgaand aan het consult educatie-onderdelen aanbevelen. Zo kan de patiënt zich voorbereiden en alvast bedenken welke vragen hij heeft. De agenda voor het consult wordt mede bepaald door de patiënt.

Doelgroep(en)

Diabetes Type 2
COPD
Laaggeletterden
Zorgverleners – praktijkondersteuner

Validatie en effectiviteit

Effectief: De tool is onderzocht door de VU Universiteit en de effectiviteit is bewezen.

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Direct inzetbaar

Vorm

POH 5minuteninfo is een combinatie van Mobile health en e-Health.
Video voor een uitgebreide impressie

Waar te vinden?

Stichting September: 5minutenInfo POH-systeem

Kosten instrument

Voor gebruikers is het educatieprogramma van Stichting September gratis.

Ontwikkeld door /contactpersoon

Stichting September
Contact: info@stichtingseptember.nl

Organisaties die werken met methode / instrument

Niet bekend

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016

communicatie

Vragenlijsten bij IZP Diabetes

Doel

Drie vragenlijsten als hulpmiddel voor de patiënt en de zorgverlener om met de ingevulde antwoorden van de vragenlijst een gesprek aan te gaan over de thema’s: gezondheid, problemen t.g.v. de diabetes en medicijngebruik.

Toelichting instrument

  1. Vragenlijst 1 – Uw gezondheid: 11 vragen over gezondheid en effect op dagelijks functioneren.
  2. Vragenlijst 2 – Uw ervaring met diabetes: Aan de hand van 5 vragen geven patiënten aan in hoeverre zij last hebben van problemen die kunnen ontstaan door hun ziekte.
  3. Vragenlijst 3 – Uw medicijngebruik: 4 vragen over op de manier waarop mensen omgaan met medicijngebruik.
  • Hoe in de praktijk te gebruiken:
    De patiënt kan de vragenlijsten gebruiken om het gesprek met de zorgverlener voor te bereiden door thuis de vragenlijsten in te vullen en mee te nemen naar het gesprek.

Doelgroep(en)

Diabetes, type 1 en type 2
Volwassenen

Validatie en effectiviteit

Niet bekend

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Direct inzetbaar

Vorm

Vragenlijsten

Waar te vinden?

Kosten instrument

Gratis

Ontwikkeld door /contactpersoon

Diabetes Vereniging Nederland
Vilans
Nationaal Actieprogramma Diabetes / Nederlandse Diabetes Federatie

Organisaties die werken met methode / instrument

Niet bekend

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Niet bekend

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016