Berichten

Toolkit / handreiking

Z-scan: een zelfdiagnose instrument zelfmanagementondersteuning

Doel

Een zelfdiagnose instrument met als doel, het geven van handvatten om zelfmanagementondersteuning in de eigen zorgpraktijk te verbeteren.

Toelichting instrument

De z-scan kent 7 thema’s: Visie en attitude, Kennisoverdracht, Coaching, Wegwijzen voorzieningen, Beleid en organisatie, Zelfmanagement in het consult, Omgevingsfactoren en randvoorwaarden. Het zelfdiagnose-instrument is te gebruiken door zowel individuele zorgverleners als door een team van zorgverleners.

  • Hoe in de praktijk te gebruiken:
    Het Z-scan, is opgebouwd uit twee delen. Deel 1 bestaat uit een aantal stellingen over de mate waarin de zorgprofessional, op dit moment, aandacht besteedt aan het stimuleren of verbeteren van zelfmanagement van patiënten binnen zijn huidige praktijk.
  • Score/uitkomst: Elke vraag binnen de verschillende thema’s heeft vier antwoordcategorieën. Invulinstructie voor de berekening en voor het rangschikken in een spinnenwebdiagram is aanwezig. Met het spinnenwebdiagram krijgt men inzicht op welke thema’s verbetering te behalen valt.
  • Benodigde tijd: schatting 10-15 minuten

Doelgroep(en)

Zorgverleners
Beleidsmakers

Validatie en effectiviteit

Niet bekend

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Direct inzetbaar

Vorm

Notitie in PDF, 7 blz

Waar te vinden?

Z-scan

Kosten instrument

Gratis

Ontwikkeld door /contactpersoon

Ontwikkeld in het kader van het Landelijke Actieprogramma Zelfmanagement (LAZ – 2008-2012),CBO, Matthijs Zwier.
De vragen in de Z-scan zijn gebaseerd op het Generiek Model Zelfmanagement

Organisaties die werken met methode / instrument

Niet bekend

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Niet bekend

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016

vragenlijst

Zelfmanagementkompas 2.0

Doel

Inzicht geven aan eerstelijns zorgverleners, teams en organisaties in de mate waarin zij zelfmanagement nu al ondersteunen en in de aspecten waarop nog ontwikkeling mogelijk is. Wat gaat al goed en wat kan nog beter?

Toelichting instrument

Het Zelfmanagementkompas is een zelfbeoordeling, een inventarisatie door en voor de zorgverlener. De zorgverlener stelt vast hoe hij zelf zelfmanagement ondersteunt, hoe zijn team dit doet en wat hij hierbij van de organisatie nodig heeft. Als alle betrokken zorgverleners de vragen hebben beantwoord, gaan de teamleden met elkaar in gesprek over de uitkomsten om uiteindelijk gezamenlijk te komen tot een verbeterplan.

  • Hoe in de praktijk te gebruiken: Na het invullen van de vragenlijsten uit het Zelfmanagementkompas kunt u als multidisciplinair team of zorggroep zelf een verbeterplan maken. Optioneel is ondersteuning van Vilans met een begeleidingstraject op maat.
  • Score/uitkomst:
    De vragenlijsten worden per e-mail toegezonden waarna een scorerapport en overzicht van de ontwikkelpunten wordt toegezonden, met onderscheid tussen de individuele uitkomsten en de uitkomsten van het team en de organisatie.
  • Benodigde tijd:
    Invullen vragenlijsten: 30 minuten voor vragenlijst 1 en 10 minuten voor vragenlijst 2.
    Doorlooptijd: 1 maand voor de voormeting en 1 maand voor de nameting.

Doelgroep(en)

Zorgverleners
Zorggroepen / Gezondheidscentra / Huisartsenpraktijken
Beleidsmakers

Validatie en effectiviteit

Gevalideerd
Het Zelfmanagementkompas is ontwikkeld op basis van literatuuronderzoek en interviews met professionals, onderzoekers, patiëntvertegenwoordigers en zorgverzekeraars. En vervolgens getest in verschillende huisartspraktijken, gezondheidscentra en zorggroepen.

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Direct inzetbaar

Vorm

Brochure en vragenlijsten (digitaal)

Waar te vinden?

Kosten instrument

  • 3500,- : Inbegrepen is: de inzet van het zelfmanagementkompas bij maximaal 50 professionals.
  • De voormeting met teamscorerapport en workshop op locatie met adviesrapport. 6500,- Inbegrepen is: het vorige bij zowel de voor- als nameting.

Ontwikkeld door /contactpersoon

Vilans
Contactpersoon: Jeanny Engels

Organisaties die werken met methode / instrument

Zorggroep Meditta

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

 

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016

competenties

Competentiescan Zelfmanagement-educatie bij diabetes

Doel

Een team of individuele zorgverlener kan d.m.v. 0, 90 of 360 graden feedback een inschatting maken in hoeverre hij over de competenties zelfmanagement-educatie bij diabetes beschikt en waar een leerbehoefte bestaat.

Toelichting instrument

Het competentieprofiel en de -scan zijn informatieve- en bewustwordingsinstrumenten. Het gebruik van beide instrumenten kan als eerste stap een houvast zijn voor zorgverleners om met zelfmanagement-educatie aan de slag te gaan.

  • Hoe in de praktijk te gebruiken:
    Digitaal beschikbare competentiescan waarbij u op startpagina keuze maakt voor een individuele scan, of een scan in te vullen door collega/team. Per competentiegebied scoort de zorgverlener de aanwezigheid van competenties op een schaal van 1-4. De samenvatting is weergegeven in een spinnenwebdiagram  met aansluitend hierop advies t.a.v. trainingsmodellen voor scholing. De scan is op te slaan als PDF en toe te voegen aan eigen persoonlijk dossier van de zorgverlener.

Doelgroep(en)

Zorgverleners, individueel en/of in teamverband

Validatie en effectiviteit

Niet bekend

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Direct inzetbaar

Vorm

Webtool

Waar te vinden?

Competentiescan zelfmanagement-educatie diabetes

Kosten instrument

Gratis

Ontwikkeld door /contactpersoon

Nederlandse Diabetes Federatie
Corrine Brinkman

Organisaties die werken met methode / instrument

Expeditie Parkstad Zelfmanagement

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Niet bekend

 

 

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016

competenties

Competentieprofiel Zelfmanagement-educatie bij diabetes

Doel

In het competentieprofiel zijn de competenties, onderverdeeld naar 7 competentiegebieden (CanMeds model), beschreven waarvan het wenselijk is dat deze aanwezig zijn binnen het multidisciplinaire diabetesteam. De competenties zijn functioneel beschreven (er wordt geen onderscheid gemaakt naar bepaalde disciplines).
Het competentieprofiel kan op praktijkniveau een hulpmiddel zijn om patiëntgerichte diabetes zelfmanagement-educatie vorm te geven en de kwaliteit ervan te bewaken.

Toelichting instrument

In het profiel wordt aandacht besteed aan definiëring van begrippen, visie op zelfmanagement en zelfmanagement- ondersteuning en ziektespecifieke aandachtspunten (diabetes mellitus). Per competentiegebied wordt een korte algemene omschrijving gegeven waarna de competenties en voorbeelden van methoden en technieken behorend bij de betreffende competentie zijn weergegeven. Hiermee kan de zorgverlener zich een voorstelling maken van de competentie en heeft hij de mogelijkheid zich verder te verdiepen in het achtergrondmateriaal.

  • Hoe in de praktijk te gebruiken:
    Het profiel kan gebruikt worden in combinatie met de competentiescan. Het competentieprofiel en de -scan zijn informatieve- en bewustwordingsinstrumenten. Met de scan kan een team of individuele zorgverlener d.m.v. 0, 90 of 360 graden feedback een inschatting maken in hoeverre hij over de competenties beschikt en waar een leerbehoefte bestaat.

Doelgroep(en)

Zorgverleners

Validatie en effectiviteit

Niet bekend

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Direct inzetbaar

Vorm

Competentieprofiel: Brochure in PDF
Competentiescan: digitale webtool

Waar te vinden?

Competentieprofiel Zelfmanagement-educatie bij diabetes

Kosten instrument

Gratis

Ontwikkeld door /contactpersoon

Nederlandse Diabetes Federatie
Corrine Brinkman

Organisaties die werken met methode / instrument

Expeditie Parkstad Zelfmanagement

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Niet bekend

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016

achtergrondinformatie

Ruimte voor regie

Titel

Ruimte voor regie. Pioniers over zelfmanagement in de zorg.

Toelichting

Hoe kun je mensen met een chronische aandoening stimuleren in zelfmanagement en welke rol moet de zorg hierin nemen? Een bundeling van kennis en ervaring van voorlopers op het gebied van zelfmanagement.

Het boek bestaat uit 25 hoofdstukken verdeeld over zes delen met ieder een eigen thema. Deel I De kern van zelfmanagement; II Regie leren nemen: competenties van de patiënt; III Ruimte leren maken: competenties van de zorgverlener; IV De praktijk van zelfmanagement; V Zelfmanagement moet, kan en mag: randvoorwaarden voor zelfmanagement; VI Zelfmanagement: de toekomst.

In het eerste deel een uiteenzetting over het begrip ‘zelfmanagement’. In de volgende delen geeft het boek antwoord op vragen als: Hoe creëer ja als zorgverlener de ruimte om patiënten hun eigen regie te geven ? Welke competenties hebben patiënten en zorgverleners hiervoor nodig? welke voorbeelde en ervaringen uit de praktijk kunnen als inspiratie dienen? Ook de randvoorwaarden voor zelfmanagement komen in dit boek aan de orde. Tot slot wordt vooruit geblikt: hoe  zien de burger, professional, zorgverzekeraar en de (zorg)markt de toekomst van zelfmanagment?

Uitgelicht: Ruimte voor regie – Hoofdstuk 1 door Mieke Grypdonck

Doelgroep(en)

(Toekomstige) zorgverleners die in de praktijk bezig zijn met de behandeling,begeleiding en coaching van mensen met een chronische ziekte. Maar ook patiëntvertegenwoordigers, managers, beleidsmakers en andere geïntresseerden.

Validatie en effectiviteit

Niet van toepassing

Training / opleiding zorgverlener gewenst

Direct inzetbaar

Vorm

Boek

Waar te vinden?

Uitgave:
ISBN 978 90 13 10021 1 (folio uitgave)
ISBN 978 90 13 11994 7 (e-book)

Te verkrijgen bij: Bol.com

Kosten instrument

€ 36,90 of tweedehands € 35,-

Ontwikkeld door /contactpersoon

Redactie CBO: Rianne van den Brink, Hanke Timmermans, Jeroen Havers, Haske van Veenendaal

Organisaties die werken met methode / instrument

Niet bekend

Voorbeelden, succes- en faalfactoren uit de praktijk

Niet bekend

Datum van bijwerken /plaatsing instrument

Bijwerken: februari 2016